یکی از ادعاهای اهل سنت این است که می گویند ما از کسانی پیروی می کنیم که رسول خدا(صلی الله علیه وآله وسلم)آنان را اهل بهشت معرفی کرده است در این صورت اگر کسی به آنان ایراد واشکال بگیرد یا توهین کند با فرموده ی رسول خدا مخالفت نموده است.مستند ایشان حدیثی است که به عنوان روایت عشره ی مبشره(یعنی ده نفری که به آنان بشارت بهشت داده شده)نقل می کنند. برهمین اساس لازم است حدیث عشره ی مبشره را رابرحسب نقلهایی که شده مورد بحث وبررسی قرار دهیم وببنیم این حدیث قابل اعتماد واستناد هست یا نه

پس از تحقیق وبررسی دقیق کتابهای صحیح بخاری وصحیح مسلم-که در نظر اهل سنت بعد از قرآن معتبرترین کتابها شمرده می شوند-این حقیقت مشخص شد که حدیث عشره ی مبشره دراین دوکتاب موجود نیست!!!.واما نتیجه ی بررسی دیگر کتب روایی اهل سنت که این حدیث درآنها ذکر شده است

نقل شماره ی ۱:سنن ترمذی جلد۵ باب ۲۶ حدیث ۳۷۴۸:…عبدالرحمن ابن حمید از پدرش نقل می کند که سعید بن زید برای او درباره ی یک نفری حدیث کرده که:رسول خدا(صلی الله علیه وآله وسلم) فرموده :ده نفر دربهشت خواهند بود ابوبکر دربهشت است وعمر دربهشت است وعثمان وعلی وزبیر وطلحه وعبدالرحمن وابوعبیده وسعد بن ابی وقاص.این نه(۹)نفر را شمرد وساکت شد واز معرفی دهمین نفر دریغ ورزید.مردم(شنوندگان)گفتند:ای ابوالاعور تو را به خدا قسم بگو دهمین نفر کیست؟ آنگاه سعید بن زید گفت :حال که مرا به خدا سوگند دادید می گویم ابوالاعور(یعنی خود سعید بن زید)دربهشت است

نکات قابل دقت در نقل شماره ی ۱:

اولا:اگر بادقت متن روایت را ملاحظه کنید خواهید دید آن نفری که این خبر برای او نقل شده مجهول است ومعلوم نیست آن نفر چه کسی بوده است

ثانیا:دراین نقل یکی از راویان عبدالرحمان است که از پدرش حمید نقل می کند.درحالی که در سن یک سالگی پدر را از دست داده ودرحدی نبوده است که بتواند از پدرش نقل حدیث کند دراین صورت سند آن منقطع است وسند منقطع از دیدگاه علمای اهل سنت اعتبار ندارد

ثالثا:حدیث را از قول پیامبر نقل می کند که رسول خدا چنین فرمود اما در بعضی از روایات این حدیث مستقیما از حضرت نقل نشده

رابعا:در این نقل نام پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله وسلم)جزء بهشتیان نیامده است اما در نقل دیگری آمده

خامسا:دراین نقل ابوعبیده جراح جزء بهشتیان شمرده شده است اما در نقل دیگری نیامده

سادسا:سعید بن زید برای جا انداختن این خبر روش زیرکانه ای به کار گرفته و آن سکوت کردن وخود داری ازذکر نام خودش بوده تا هم شکسته نفسی به حساب آید وهم از این طریق مردم را تحریک و تحریص به دانستن آن کند آنگاه مردم او را قسم می دهند که بگو آن نفر آخر کیست؟واو به مردم می گوید:خودم دهمین نفر اهل بهشت هستم اما  در نقل دیگری نام او نیست

نقل شماره ی ۲:سنن ترمذی جلد۵ باب۲۶حدیث ۳۷۴۷ ومسند احمدبن حنبل محشی چاپ دارالفکر بی تاریخ جلد۱ صفحه ۱۹۳ وتاریخ ابن عساکر جلد۲۳ صفحه ی ۵۶ ومسند احمدبن حنبل جلد۱ شماره ی ۱۶۷۸:…عبدالرحمن بن عوف گفته رسول خدا فرمود:ابوبکر دربهشت است وعمر دربهشت است وعثمان دربهشت است وعلی دربهشت است وطلحه دربهشت است وزبیر دربهشت است وعبدالرحمن بن عوف دربهشت است وسعد دربهشت است وسعید در بهشت است وابوعبیده بن جراح دربهشت است

اولا:دراین نقل جمله ی ((عشره فی الجنه))که درنقل اول ذکر شده بود نیست

ثانیا:دراین نقل نیز مانند نقل قبل نام پیامبر جزءبهشتیان نیست ولی ابوعبیده جراح هست.

ثالثا :دراین نقل نیز یکی از ناقلین عبدالرحمن است که درسن یک سالگی پدرش(حمید)را از دست داده وخودش درحدی نبوده که بتواند از پدرش حدیث نقل کند.بنابر این یکی از راویان خبر از بین آنها افتاده است وبه استناد تهذیب التذهیب ترجمه(شرح حال)حمید بن عبدالرحمن.سند این نقل هم منقطع است وروایت منقطع اعتبار ندارد ونمی توان به آن استناد کرد.

نقل شماره ی ۳:سنن ابی داود جلد۴حدیث ۴۶۴۹:…سعید بن زید می گوید:من در حضور رسول خدا(صلی الله علیه وآله وسلم) بودم شنیدم که آن حضرت فرمود:ده نفر دربهشت خواهند بود پیامبر در بهشت است وابوبکر دربهشت است وعمر دربهشت است وعثمان دربهشت است وعلی دربهشت است وطلحه دربهشت است و زبیر بن عوام دربهشت است وسعد بن مالک دربهشت است وعبدالرحمن بن عوف دربهشت است .بعد از معرفی این نه نفرگفت:اگر بخواهم دهمین نفر را نیز معرفی می کنم مردم(شنوندگان) گفتند:اوکیست؟دهمین نفر کیست؟سعید سکوت کرد وجواب نداد مجددا پرسیدند اوکیست؟آنگاه گفت:اوسعید بن زید است

اولا:دراین نقل برخلاف نقل قبل جمله ی ((عشره فی الجنه))ذکر شده است

ثانیا:دراین نقل نامی از ابوعبیده جراح نیست در صورتی که درنقل شماره ی ۱و۲ نام او هست

ثالثا:دراین نقل نام رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) با جمله ی اخباری واولین نفر ذکر شده است یعنی سعید بن زید خودش می گوید :پیامبر دربهشت است.درصورتی که اگر این حدیث از رسول خدابود باید می فرمود((انا فی الجنه)) نه اینکه بگوید :النبی فی الجنه

رابعا:دراین نقل نیز سعید برای جا انداختن این خبر از ذکر نام خود دریغ ورزیده تا مردم را تحریک کند که نفر دهم کیست آن وقت می گوید:او دربهشت است

خامسا:سعید بن زید دراین خبر نام خود را با ضمیر غائب (هو) آورده در صورتی که باید با ضمیر متکلم وحده (انا) می آورد

نقل شماره ی ۴:سنن ابی داود جلد۴ حدیث ۴۶۴۸:…سعید بن زید گفت:زمانی که فلانی (به عنوان حاکم )به کوفه آمد فلانی برخاست سخنرانی کند پس دست سعید بن زید را گرفت وگفت آیا این ظالم را نمی بینی؟پس اگر شهادت دهد که نه نفر دربهشت خواهند بود پس شهادت دهد به دهمین نفر خطا وگناهی نکرده است.من پرسیدم:آن نه (۹)نفر کدامند؟ گفت: رسول خدا(صلی الله علیه وآله وسلم) برحراءبود فرمود ای حراء محکم استوار وثابت باش که غیر از پیامبر وصدیق یا شهید روی تو نیست من گفتم:(چرا طفره می روی وحرف توی حرف می اندازی؟ من از تو می پرسم) آن نه نفر کدامند؟(تو می گویی رسول خدا درحراء چینین وچنان گفت) گفت:(آن نه نفر)رسول خدا وابوبکر وعمر وعثمان وعلی وطلحه وزبیر وسعد بن ابی وقاص وعبدالرحمن بن عوف. گفتم:دهمین نفرکیست؟پس کمی تامل کرد وجواب را به تاخیر انداخت سپس گفت:منم دهمین نفر خودم هستم

اولا:چنانکه ملاحظه کردید این خبر از دو طریق نقل شده که هر دو بر می گردد به عبدالله بن ظالم که بخاری و ابن عدی وعقیلی وغیره او را تضعیف کرده اند وروایاتش مورد اعتماد نیست.برای آگاهی به گفتار ما به الکامل فی الضعفاء الرجال جلد۴ صفحه ی ۱۵۳۷ والضعفاءکبیر جلد۲ صفحهی ۲۶۸ وتهذیب التذهیب جلد ۴ شماره ی ۳۴۸۸ مراجعه کنید

ثانیا:مگر دراین نقل در آغاز سخن نمی گوید۹نفر اهل بهشتند بعد چرا باترفندی خاص خودش را نیز اضافه می کند؟

ثالثا:دراین نقل به خوبی معلوم است که سعید بن زید از جانب خودش می گوید ده نفر در بهشت اند ونمی گوید رسول خدا فرمود

رابعا:کسی که بهره ای از علم داشته باشد ومقداری به صدر وذیا این نقل تامل کند وبادقت بنگرد که چگونه شروع شده؟ناقل خبر کیست؟سخنران کیست؟چرا دربین آن همه مردم تنها سعید را برگزید؟چگونه زمینه سازی کرد که او می خواهد از نه نفر بهشتی خبر دهد؟

هنوز چیزی نگفته می گوید:اگر دهمین نفر را بگوید خطا وگناهی نکرده؟!طفره رفتن سعید از پاسخ به سوال؟تامل و توقف از گفتن آخرین نفر…!؟

خامسا:برخلاف نقل های قبل که نام خود را به صورت اخباری نقل می کرد در این نقل با ضمیر متکلم (انا)نقل کرده است

سادسا:دراین نقل برخلاف نقل اول ودوم نام پیامبر جزءبهشتیان هست اما نام ابوعبیده جراح نیست

نقل شماره ی ۵:سنن ابن ماجه جلد۱ حدیث ۱۳۳:…سعید بن زید می گفت:چنین است که رسول خدا(صلی الله علیه وآله وسلم) دهمین نفر از ده نفر است.سپس گفت :ابوبکر دربهشت است وعمر دربهشت است وعثمان دربهشت است وعلی دربهشت است وطلحه دربهشت است وزبیر در بهشت است وسعد دربهشت است وعبدالرحمن دربهشت است.به او گفته شدنهمین نفر کیست؟او درپاسخ گفت:منم خودم هستم

اولا:می گوید چنین است که پیامبر دهمین نفر اهل بهشت خواهد بود یعنی کسی که رحمه للعالمین است ونظام خلقت به پاس وجود او وخاندانش آفریده شده وخود واهل بیتش تقسیم کننده ی بهشت وجهنم هستند شان او تا این حد پایین آمده که آقای سعید بن زید دلش به حال آن حضرت سوخته و واسطه ی بین خالق ومخلوق را جزءدهمین نفر اهل بهشت شمرده است!؟

ثانیا:دراین نقل سعید از جانب خودش می گوید:این ده نفر اهل بهشت هستند ونمی گوید رسول خدا فرمود

ثالثا:در این نقل نیز سعید از گفتن نام خود دریغ می ورزد ووقتی از او می پرسند نهمین نفر کیست؟می گوید من هستم

خامسا:دراین نقل نام پیامبر جزءبهشتیان هست اما نامی از ابوعبیده جراح درمیان نیست

نقل شماره ی ۶:تهذیب الکمال فی اسماءالرجال چاپ دار الفکر جلد ۷ شماره ی ۲۲۶۰:…سعید بن زید از رسول خدا(صلی الله علیه وآله وسلم) نقل کرده که ابوبکر دربهشت است وعمر دربهشت است وعثمان دربهشت است وعلی دربهشت است وطلحه دربهشت است وزبیر در بهشت است وعبدالرحمن دربهشت است وسعد بن مالک دربهشت است ونهمین نفر از مومنین دربهشت است اگر بخواهم نام او را (نهمین نفر را)ببرم می برم. آنگاه صدای مردم مسجد بلند شد واو را سوگند دادند که ای همنشین رسول الله نهمین نفر کیست؟ پس اوگفت:مرا به خدا سوگند دادید وخدا بزرگ است من (خودم) نهمین نفر از مومنین هستم ورسول خدا دهمین نفر است

اولا:سعید بن زید در این نقل خبر را نسبت می دهد به پیامبر که رسول خدا چنین گفت

ثانیا:دریان نقل نامی از ابو عبیده جراح نیست

ثالثا:در این نقل سعید بن زید از قول خودش پیامبر را آخرین نفر اهل بهشت شمرده است

رابعا:سعید بن زید همان حیله ای را که در نقلهای قبل ملاحظه کردید در این نقل نیز به کار گرفته وآن اینکه ابتدا از ذکر نام خودش دریغ ورزیده تا شنوندگان را تحریک وتحریص به دانستن آن کند آنگاه نام خود را برده که من نهمین نفرم سپس از قول خودش می گوید پیامبر دهمین نفر اهل بهشت است!؟؟

حاصل کلام:چنانکه ملاحظه کردید حدیث عشره ی مبشره از دوطریق نقل شده یکی از طریق عبدالرحمن بن عوف ودیگری از طریق سعید بن زید

اما طریق عبد الرحمن بن عوف سندش منقطع است وقابل استناد نیست چون عبدالرحمن بن حمید یه ساله بوده که پدرش (حمید)را از دست داده و درحدی نبوده است که طبق نقل ۱و۲ بتواند از پدرش روایت نقل کند.واما نقل این خبر از طریق سعید بن زید چنانچه (درنقل۳و۴)ملاحظه کردید این خبر درزمان معاویه جعل ودر مسجد کوفه بیان شده وقبل از او نام ونشانی از آن به چشم نمی خورد .درعین حال به نکاتی که پس از نقل هر حدیث اشاره کردیم معلوم می شود اعتبار لازم را ندارد که مورد استاند قرار بگیرد

نکات قابل ذکر:بالاخره ابوعبیده جزءعشره هست یا پیامبر ؟ظاهرا کسی که این خبر را نقل کرده یا حواسش نبوده وسوتی داده!یا اینکه ابوعبیده مورد غضبش قرار گرفته وبه جای او پیامبر را جایگزین او کرده! وآیا به کذب بودن این قضیه صحه نمی گذارد؟

چطور کودکی که در یکسالگی پدرش را از دست داده(عبدالرحمن)از پدرش حدیث نقل می کند!؟؟

سایت تحقیقاتی اسلام پرس